مختصری از فرآیند گوارش حیوانات

مختصری از فرآیند گوارش حیوانات

عملکرد گوارشی حیوانات به دو فرآیند بستگی دارد: تغذیه و هضم.
شناخت بهتر سیستم گوارشی می تواند به پرورش‌دهنده کمک کند تا در تغذیه کارآمدتر شود، درک بهتری از سلامت حیوانات و مشکلاتی که ممکن است رخ دهد داشته باشد.
فرآیند گوارش
فرآیندهایی که در آن مواد خوراکی از محیط به بدن حیوان وارد می شود و در دسترس میکروارگانیسم های حیوانی قرار می گیرد، پیچیده و جالب است. درعلم تغذیه حیوانات، شناخت نیاز حیوانات به مواد مغذی، دریافت خوراک توسط حیوانات و استفاده از آن در بدن حیوان مورد بررسی قرار می‌گیرد.
اهمیت درک فرآیندهای گوارشی
بیشتر مواد غذایی که به مصرف حیوانات می‌رسند، اغلب پیچیده و به شکل نامحلول هستند؛ بنابراین، هدف فرآیندهای هضم، تبدیل متوالی مواد خوراک به مواد ساده و محلول قابل جذب است. همه حیوانات دارای سیستم گوارشی تخصصی هستند که مطابق با برآورد نیازهای غذایی آنها طراحی شده است. دستگاه گوارش را می توان به عنوان لوله ای تعریف کرد که از دهان حیوان تا مقعد امتداد دارد و با اتساع و انقباضات در تمام ابعاد آن ساخته شده است تا بخش هایی را تشکیل دهد که هر یک عملکرد منحصر به فرد خود را در فرآیند گوارش ایفا می‌کنند.

مراحل اصلی در فرآیند گوارش

بردن خوراک به داخل دهان:

اسب: توسط لب های فوقانی قوی و انعطاف پذیر و دندان های ثنایا از طریق حرکات تکان دهنده سر یا گردن انجام می شود.

گاو: از زبان دراز و عضلانی خود برای انتقال خوراک (علف) به داخل دهان خود استفاده می کند و با حرکات سر و گردن به سمت بالا، آن را بین دندان ثنایای تحتانی و لثه بالایی قطع می کند.

گوسفند: برای جمع آوری غذا در دهان به جای زبان از لب های متحرک خود استفاده می کند.

اسب‌ها، گوسفندان و گاوها با مکیدن مایع به داخل دهان خود با کمک زبان و حلق آب می‌نوشند.

طیور: غذا را با منقار بی دندان خود برمی دارد و غذا را در انتهای زبان خود می گذراند تا برای بلعیدن آماده شود.

جویدن

این فرآیند بلافاصله پس از قرارگیری غذا در دهان شروع میشود. جویدن شامل آسیاب کردن و خرد کردن مواد غذایی بزرگتر توسط دندان های حیوانی است که در فک بالا و پایین قرار دارند تا برای بلع آماده شوند. تفاوت در ساختار جویدن حیوانات مختلف به انواع مختلف دندان ها و عملکرد آنها بستگی دارد.

ترشح بزاق و بلع

جویدن مواد غذایی در دهان حیوان باعث ترشح بزاق می شود. ترشح بزاق به عنوان روان کننده ای عمل می کند تا غذا به راحتی بلعیده شود. بلع، انتقال خوراک از دهان به سمت پایین مری است. این فرآیند با یک سری حرکات عضلانی با بالا بردن زبان و گشاد شدن حلق انجام می شود. خوراک بلعیده شده سپس به مری و پس از آن به معده می رود. مقدار خوراک بلعیده شده بسته به گونه متفاوت است.

هضم

شامل تجزیه مواد غذایی بلعیده شده به مواد ساده تری است که می تواند توسط بدن حیوان جذب شود. گونه های مختلف جانوران انواع خاصی از خوراک را نسبت به سایرین هضم می کنند. تنوع در هضم به دلیل تفاوت در سیستم گوارش در حیوانات (تک معده، نشخوارکنندگان، پرندگان و شبه نشخوارکنندگان) است.

جذب

فرآیند یا عمل ورود محصولات هضم شده به جریان خون. جذب مواد هضمی بیشتر در روده کوچک و در برخی حیوانات در روده بزرگ اتفاق می افتد. برآمدگی های انگشت مانند در روده ها به نام پرزها اندام های اصلی جذب هستند که عناصر خوراک هضم شده را وارد جریان خون می کنند. عناصر جذب شده در جریان خون به بافت های بدن منتقل می شوند، تحت فرآیندهای متابولیکی قرار می گیرند و برای رشد، ترمیم و انرژی مورد استفاده حیوان قرار می گیرند.

دفع

آخرین مرحله فرآیند گوارشی به دفع منجر میشود. دفع، به فرآیند یا عمل تخلیه مواد غذایی هضم نشده (مدفوع) از بدن حیوان از طریق مقعد گفته می شود.

 

منابع:

  1. Schoening, H.W. (2010). THE DIGESTIVE PROCESSES IN DOMESTIC ANIMALS.